KIT AVT1330 idealnie nadaje się do takiej regulacji, posiada generator 555 z regulowaną szerokością impulsów. Najlepiej R3 zastąpić zwarciem a zamiast tranzystora bipolarnego T1 jakiś MOSFET np buz11.
M I N I P R O J E K T Y
Wspólną cechą układów opisywanych w dziale " Miniprojekty " jest łatwość ich praktycznej realizacji.
Zmontowanie układu nie zabiera zwykle więcej niż dwa, trzy kwadranse, a można go uruchomić w ciągu
kilkunastu minut. Układy z „Miniprojektów” mogą być skomplikowane funkcjonalnie, lecz łatwe w montażu
i uruchamianiu, gdyż ich złożoność i inteligencja jest zawarta w układach scalonych. Wszystkie układy
opisywane w tym dziale są wykonywane i badane w laboratorium AVT. Większość z nich znajduje się
w ofercie kitów AVT, w wyodrębnionej serii „Miniprojekty” o numeracji zaczynającej się od 1000.
Regulator obrotów wentylatora
W†handlu jest
dostÍpnych wiele
rodzajÛw miniaturowych
wentylatorÛw
przeznaczonych do
stosowania w†sprzÍcie
elektronicznym.
W wiÍkszoúci s¹
przeznaczone do pracy
przy napiÍciu roboczym
12V. Ich zadaniem jest
wymuszanie przep³ywu
powietrza w†celu
ch³odzenia podzespo³Ûw
elektronicznych. Sam
wentylator nie posiada
øadnych elementÛw
regulacyjnych
umoøliwiaj¹cych
sterowanie natÍøeniem
przep³ywu powietrza.
Jest to jednak moøliwe
przez zmianÍ prÍdkoúci
obrotowej wirnika
wentylatora.
O†skonstruowanie regulatora poproszony zosta³em
przez kolegÛw. Proszono
mnie rÛwnieø o†to, aby uk³ad
by³ moøliwe jak najprostszy
i†jak najtaÒszy.
Aby obniøyÊ koszty uk³adu przy jednoczesnym zachowaniu w†miarÍ nowoczesnego charakteru regulatora, postanowi³em wykorzystaÊ stary, lecz niezawodny uk³ad
scalony typu NE555. Zastosowanie tej kostki uproúci³o
budowÍ regulatora do tego
stopnia, øe kaødy pocz¹tkuj¹cy elektronik-amator wykona
go bez problemÛw w†kilka
minut. Ca³y uk³ad moøemy
podzieliÊ na dwa ìbloczkiî
pokazane na rys. 1:
- blok sterowania,
- uk³ad wykonawczy.
Rys. 1.
Blok sterowania (jego
schemat pokazano na rys. 2)
jest generatorem impulsÛw
o†zmiennym wspÛ³czynniku
wype³nienia. Zakres regulacji od 1% do 99%. CzÍstotliwoúÊ generowanych impulsÛw jest sta³a i†zaleøna od
wartoúci elementÛw POT1,
C2, R1, R2. Oczywiúcie wartoúÊ ta moøe byÊ modyfikowana przez odpowiedni dobÛr wartoúci kondensatora C2
i†potencjometru regulacyjnego POT1. Uk³ad wykonawczy
to nic innego jak najzwyklejszy w†úwiecie tranzystor
úredniej mocy NPN typu
BD135 wraz z†miniaturowym
wentylatorem, sterowany z†wyprowadzenia Q
(wyprowadzenie 3) NE555.
Z†montaøem i†uruchomieniem uk³adu nie powinniúmy
mieÊ øadnych problemÛw. Na
rys. 3 pokazano mozaikÍ úcieøek p³ytki drukowanej wykonanej na jednostronnym laminacie, na ktÛrej umieszczono wszystkie elementy regulatora. Uk³ad zmontowany ze
sprawnych elementÛw nie
wymaga uruchamiania i†od
razu pracuje poprawnie.
Krzysztof Górski, AVT
krzysztof.gorski@ep.com.pl
WYKAZ ELEMENTÓW
Rezystory
R1, R2: 1kΩ
R3: 4,7kΩ
POT1: 470kΩ
Kondensatory
C1: 10nF
C2: 220nF
Półprzewodniki
D1, D2: 1N4148
T1: BD135
US1: NE555
Różne
W1: wentylator KD1204PFS2−8
DC12V/0,6W
Złącze śrubowe ARK: 1szt
P³ytka drukowana jest dostÍpna
w AVT - oznaczenie AVT-1330.
Rys. 2.
Elektronika Praktyczna 1/2002
Rys. 3.
Wzory p³ytek drukowanych
w formacie PDF s¹ dostÍpne
w Internecie pod adresem:
http://www.ep.com.pl/?pdf/
styczen02.htm oraz na p³ycie
CD-EP1/2002 w katalogu PCB.
89